Om Svalbards geologi på direkten!

I løpet av 9 dager i jan/februar har NRK vist Hurtigruta på tokt som sakte-TV; "Svalbard minutt for minutt". Sjølve reisa vart spela inn august 2019, men no i 2020 er det lagt til direkte kommentering frå ekspertar i studio. Ein av dei er professor Alvar Braathen, Institutt for geofag, som har fyrstehånds kjennskap til Svalbards geologi.

Alvar Braathen (innfelt) kommenterte direkte frå studio under sendinga av "Svalbard minutt for minutt" 9. februar. Foto: NRK TV, (faksimile) Gunn Kristin Tjoflot/UiO

Alvar Braathen (innfelt) kommenterte direkte frå studio under sendinga av "Svalbard minutt for minutt" 9. februar. Foto: NRK TV, (faksimile) Gunn Kristin Tjoflot/UiO

Siste dag for "Svalbard minutt for minutt" på NRK TV sin sakte-TV serie var søndag 9. februar. TV-sjåarane hadde då i over 9 dagar frå 31. januar, kunne fylgja hurtigruteskipet MS Spitsbergen/Tromsø si ferd rundt Svalbard. 

Professor i geologi Alvar Braathen, institutt for geofag deltok på siste sendinga som ekspertkommentator. Sendinga føregjekk på direkten med programleiar Helge Lyngmoe i NRK studioet i Bergen.

Sakte-TV (engelskslow TV) er en samlebetegnelse for en sjanger av TV-program av en ordinær hendelse i sin fulle lengde. Programmene kan være både direkte og i opptak.

Kjelde: Wikipedia

Braathen kommenterte om dei geologiske forholda på øygruppa og spesielt om korleis dette landet langt nord vart skapt, dei karakteristiske fjella, det varierte landskapet, og om istider og klima. Han svara og på spørsmål frå sjåarane, noko som var svært populært. Kommentarane frå Braathen måtte dermed utvidast frå 3 til 5 heile bolkar.

Vi stilte også nokre spørsmål til den travle professoren, som også er professor II ved Universitetssenteret på Svalbard/UNIS.

Korleis kjenner du Svalbard?

– Jeg har en lang historie med Svalbard. Første gang jeg besøkte øyene var i 1992, da jeg startet mitt dr-grads studium. Da ble jeg hekta.
Siden den gang har jeg besøkt Svalbard alle år, spesielt om sommeren når geologien er på sitt beste. Jeg har også jobbet på UNIS i 7 år, da som fastboende i Longyearbyen. De årene ga unike muligheter til å se Svalbard's geologi.

Kva betyr Svalbard for din (og instituttes) undervisning og forskning?

– Svalbard blottlegger havbunnen i Barentshavet, noe som er unikt i norsk sammenheng. Norges fastland besår av eldre grunnfjell, mens Svalbards mange lag er bygget opp av sedimentære avsetninger. Svalbard er derfor en unik region for geologer, hvor vi kan se geologi som ellers kun synes i kjerner fra borehull og lydbølge avbildning. De fleste om besøker Svalbard om sommeren vil se geologer i aksjon i fjellsidene. UNIS sine studenter nyter godt av de fantastiske blotningene, men det er også mange geologer fra andre universitet og dels fra norsk industri som kommer for å lære, avsluttar Braathen.

Sjå sendingane når det passar deg

Etter å ha sett "Svalbard minutt for minutt" kan ein danne seg eit bilde av den geologiske fortida til øygruppa heilt nord. Ein ser kor vakkert og variert landskapet er, og ikkje minst ein fattar størrelsen. At det tar heile 9 dagar å reise rundt Svalbard seier sitt.

Du kan sjå heile sendinga på NRK TV med kommentarar og fantastiske bilder (dag 9) der Hurtigruta kjøyrer inn Billefjorden og Isfjorden på veg inn til Longyearbyen.

"Svalbard minutt for minutt" er NRKs hundreårsmarkering for Svalbardtraktaten. Traktaten vart underteikna i Paris 9. februar, 1920 av forhandlingsleiar Fritz Wedel Jarlsberg, og gav Norge suverenitet over Svalbard. Les meir på Svalbard minutt for minutt NRK.

Svalbards kolde landskap kan du sjå i "Svalbard minutt for minutt". Viste du at navnet Svalbard er norrønt? Navnet betyr den "kjølige sida/kanten" eller "den kalde kysten". Foto: NRK TV, (faksimile) Gunn Kristin Tjoflot/UiO
Svalbards kolde landskap kan du sjå i "Svalbard minutt for minutt". Viste du at navnet Svalbard er norrønt? Navnet betyr den "kjølige sida/kanten" eller "den kalde kysten". Foto: NRK TV, (faksimile) Gunn Kristin Tjoflot/UiO
Av Gunn Kristin Tjoflot
Publisert 11. feb. 2020 12:57 - Sist endret 11. feb. 2020 19:35